چهارشنبه, 29 شهریور 1396

ارمنستان

ارمنستان

ارمنستان 

ارمنستان (به ارمنی: Հայաստան، تلفظ: هایاستان) با نام رسمی جمهوری ارمنستان (Հայաստանի Հանրապետություն، هایاستانی هانراپِتوتیون) کشوری در قفقاز جنوبی به پایتختی ایروان که از شمال با گرجستان، از شرق با جمهوری آذربایجان، از غرب با ترکیه و از جنوب با ایران و نخجوان هم‌مرز است..

نام بومی این کشور در زبان ارمنی هایک می‌باشد که در سده‌های میانه با افزودن پسوند فارسی ستان (به معنای سرزمین) به هایاستان تغییر یافت. این نام به طور سنتی از نام هایک، بنیان‌گذار ملت ارمنی و نتیجهٔ نوح پیامبر، گرفته شده است که بر اساس نوشتهٔ موسس خورناتسی، تاریخ‌نویس ارمنی، در سال ۲۴۹۲ قبل از میلاد «بل» پادشاه بابل را شکست داد و ملت ارمنی را در منطقهٔآیرارات بنیان گذاشت.

زبان ارمنی، زبان رسمی کشور ارمنستان است.

برخی از همسایگان، ارمنستان و ارمنیان را با نام‌های دیگری نیز شناخته‌اند.

مردم گرجی ارمنیان را «سُمخِبی» (درحالت مفرد: سُمِخی) و ارمنستان را «سُمخِتی» می‌گویند. ملت‌ها و کشورهای دیگر نیز از دیر باز تا کنون ارمنیان و ارمنستان را با تلفظ‌های مختلف کلمهٔ «آرمن»  شناخته و می‌شناسند. آنان این کشور را (آرمِنیا، آرمانی، آرمینا، ارمنستان، آرمِنین، اِرمنستان) و به اسامی ای دیگر نامیده و ملت ارمنی را نیز (آرامان، آرمینیان، آدمیانین، آرمِنیر، اِرمَنی و اَرمنی) خوانده‌اند.

نام «ارمنیا» نخستین بار در سطر ۱۵ ستون اول متن پارسی کتیبه داریوش اول بر کوه بیستون آمده است. در متن عیلامی کتیبه مزبور نام این سرزمین به صورت «هارمی نویا» در متن اکدی «اوراشطو» و در متن آرامی «اررط» آمده است. محققان «اوراشطو» را همان اورارتو دانسته‌اند. در کتیبه‌های آشوری که به خط میخی است، این نام به صورت اورارتو آمده است. در کتاب مقدس به صورت آراراط آمده است. دولت اورارتو به نام «پادشاهی وان» نیز نامیده می‌شود.

بابلیان ساتراپ نشین ارمنستان را «اوراشطو» و «اورالط» [Oralt] می‌نامیدند. حال آنکه پارسیان آن را «آرمینا» می‌خواندند. بر سنگ نوشته داریوش در شوش و نیز در نقش رستم به صورت «اررمن» آمده است. نام ارمنستان در متون یونانی به گونه‌های «ارمنیا» و مردم آنجا «ارمنیوی» [Armenioi] آمده است. گزنفون از ارمنستان و مردم آن به صورت «ارمنیون» یاد کرده است. هرودت و استرابون ارمنیان را «ارمنییوی» [Armenion] آورده‌اند.

موسس خورناتسی نام ارمنیا را با نام «آرام» مربوط می‌داند که ششمین نسل از فرزندان هایک بود. وی به نقل از گذشتگان می‌نویسد که آرام در پیکارها، پیروزی فراوان کسب کرد و از محدوده ارمنستان فراتر رفت. از این رو دیگر اقوام سرزمین ارمنستان را به نام او نامیده‌اند که یونانیان آن را «آرمن» و ایرانیان و سوریاییان «آرمنیک» می‌نامند. گیراگوس گاندزاکتسی می‌نویسد که مردم ارمنستان  به سبب رشادتهای آرام، «ارمن» نامیده شده‌اند.

 

زیر مجموعه ها

 شهر ایروان یکی از سه شهر مهم قفقاز جنوبی، پایتخت ارمنستان و محبوب ارمنیان جهان است.
شهری با تاریخ بیش از ۲۸۰۰ سال در دامنه کوه آرارات و بر کرانه رود هرازدان. آنچه ابتدا قلعه اِربونی در تمدن اورارتو بود، در دهه ۱۹۳۰ چهره عوض کرد و از نو ساخته شد و امروز ایروانِ زیباست.با موقعیت استراتژیک مهم خود بارها نبردگاه عثمانی‌ها، پارس‌ها و امپراطوران روس بوده است. از این نبرد‌ها آنچه نصیب ایروان شد ویرانی‌های پیاپی بود که بلایایی طبیعی چون  زلزله‌ای در قرن هفدهم، که شهر را یکپارچه به خاک نشاند، نیز بر آن افزود. با این حال بناهایی از اریوانِ کهن تا به حاضر دوام آورده‌اند که ایستایی مردمش را نیز به یاد می‌آورد.در دوران شوروی شهر بطور جدی بازسازی شد. بر پایه نقشه‌های الکساندر تمانیان معمار شهر بی نقص زمان شد. مرکز شهر، گرچه کمتر از روی نقشه‌ها پیش رفت، چون جواهری از سبک معماری نخستین شوروی است. در آن زمان شهر را بر مبنای رنگ سنگ‌های بکار رفته در بناهایش، شهر صورتی نامیدند.

 

توضیحاتی درباره شهر گیومری ارمنستان:

شهر گیومری یکی از شهر های کشور ارمنستان است.این شهر از نظر وسعت و جمعیت ، دومین شهر بزرگ کشور ارمنستان می باشد که در شمال غربی این کشور واقع می باشد و در شمال شهر ایروان و با فاصله 126 کیلومتری از آن واقع می باشد.طبق  آخرین آمار گرفته شده در سال 2012 ، گیومری 145929 نفر جمعیت دارد که نسبت به آمار سال 2001 حدود پنج هزار نفر کاهش جمعیت داشته است و این جمعیت در مساحت 21 مایل مربع این شهر مستقر هستند.گیومری سابقا نام های دیگری داشته که در طول تاریخ تغییر یافته است.نام اولیه این شهر در سال 401 قبل از میلاد کومایری بوده است که بنای این شهر به همان سال بر می گردد.سپس در میان سال های ض837 تا 1924 نام این شهر آلکساندراپول پوده است سپس در بین سال های 1924 تا 1990 که ارمنستان جزئی از جماهیر شوروی بوده است ، نام این شهر لنیناکان بوده است و در سال 1991 در نهایت و با استقلال ارمنستان از شوروی ، نام این شهر گیومری شده و امروزه هم با همین نام شناخته می گردد.